Afvalinzameling- en tariefsysteem

Bronckhorsters scheiden hun afval goed. Dat is belangrijk voor een duurzame toekomst. Gescheiden afval kan hergebruikt worden en dat zorgt voor een schoner milieu. De kosten en opbrengsten van de afvalverwerking liepen echter flink uiteen en daarom stelden wij in 2019 samen met inwoners een nieuw plan voor afvalinzameling in de gemeente op.

Situatie 2019

In Bronckhorst betalen inwoners de kosten voor de inzameling van het huishoudelijk afval via de jaarlijkse afvalstoffenheffing. Naast een vastrecht is er een variabel tarief dat afhankelijk is van de inhoud van de grijze en groene containers en het aantal keren dat ze worden geleegd. Wij bieden een groot aantal voorzieningen voor afvalscheiding. Denk aan de inzamelwagens voor het legen van de groene en grijze containers die hun routes rijden, milieuparkjes, de oranje container en de BEST-tas. Deze voorzieningen betalen we uit de inkomsten van de afvalstoffenheffing. In 2018 ontstond een flink tekort op de afvalstoffenheffing van € 500.000,- in Bronckhorst, dat in 2019 nog opliep doordat onder meer de kosten voor de verwerking van PMD (plastic, metaal en drankpakken) in Nederland flink omhoog gingen en de opbrengst van het ingezamelde textiel en oud papier dat wij verkopen om te recyclen sterk daalde. Dit tekort werd gedekt uit de algemene reserve. Met een ander (tarief)systeem wilden we naar een kostendekkende inzameling en verwerking.

Nieuw systeem

De raad stemde op 31 oktober 2019 in met een nieuw inzamel- en tariefsysteem voor afval, dat per 1 januari 2020 is ingegaan. Met het nieuwe systeem bepaalt u als inwoner zelf hoe u uw grijze afval aanbiedt. Door voor de inzameling te kiezen voor een keuzemenu met gewijzigde serviceverlening en een aanpassing van de tarieven dachten we de kosten en inkomsten in evenwicht te brengen. Terwijl het nieuwe systeem inwoners nog steeds veel mogelijkheden biedt om afval gescheiden aan te bieden, zodat het gerecycled kan worden.

Keuzepakket

Natuurlijk willen we het liefst naar een wereld met zo min mogelijk afval. Velen van u zetten zich daar al voor in door steeds minder afval in huis te halen en samen voeren de landelijke overheid en gemeenten gesprekken met de verpakkingsindustrie om hen te stimuleren het verpakkingsmateriaal dat ze gebruiken fors te verminderen of duurzame materialen te gebruiken. Maar voor nu is nog een uitgebalanceerd afvalinzamelingssysteem nodig. Het nieuwe keuzepakket bestaat uit een basispakket, waarbij u zelf uw grijze afval naar een ondergrondse container in de buurt brengt (ook wel omgekeerd inzamelen genoemd). Voor mensen die hun grijze container willen houden, is er tegen meerkosten van 110 euro het pluspakket. U kunt deze container 1x per maand op afroep laten ledigen. Inwoners die om medische redenen niet in staat zijn om zelf hun grijze afval weg te brengen, kunnen gebruik maken van een zorgpakket. Ook zij behouden dan hun grijze container en kunnen deze 1x in de 4 weken aanbieden na aanmelding. De meerkosten hoeven zij niet te betalen. Om hiervoor in aanmerking te komen, vindt een toets plaats. Door op afroep in te zamelen, kunnen we efficiëntere inzamelroutes inplannen. We hoeven niet meer door straten te rijden waar niets wordt aangeboden.

De scheidingsmogelijkheden voor de groene container, PMD, oud papier, de BEST-tas aan huis blijven. Voor de groene container verandert de inzamelfrequentie. In de zomer kan deze 1x in de 2 weken worden aangeboden, in de winter gaat dit naar 1x in de 4 weken. Voor PMD en oud papier (1x in de 4 weken) en de BEST-tas (1x in de 8 weken) blijft de frequentie hetzelfde.

Het nieuwe inzamelsysteem is tot stand gekomen op basis van ervaringscijfers van afvalinzamelaar Circulus-Berkel en inbreng van u als inwoner. Eind 2018 en medio 2019 vonden onderzoeken plaats in ons inwonerpanel Bronckhorst Spreekt (aan beide namen ruim 1.000 inwoners deel) om mogelijke scenario’s te peilen. Ook was er in het voorjaar van 2019 een bijeenkomst met ca. 100 mensen. De uitkomsten van de onderzoeken in het panel zijn na te lezen op www.bronckhorstspreekt.nl/resultaten.html.

Nieuwe tarieven

Voor het nieuwe inzamelsysteem gelden de onderstaande tarieven. Voor inwoners met een inkomen rond bijstandsniveau is er een kwijtscheldingsregeling.

Tarievenoverzicht
omschrijving 2019 2020
vastrecht algemeen € 84,96 € 116,40
vastrecht grijze (keuze) container  - € 110,00
grijs storting € 2,00 € 2,03
grijze container 80 ltr € 6,82 € 6,92
grijze container 140 ltr € 11,93 € 12,10
grijze container 240 ltr € 20,46 € 20,76
GFT storting € 0,22 € 0,22
GFT 80 ltr € 0,86 € 0,87
GFT 140 ltr € 1,52 € 1,54
GFT 240 ltr € 2,59 € 2,63
PMD storting gratis gratis
PMD container 240 ltr gratis € 1,54

Huidig dilemma

Over de wijzigingen zijn inwoners afgelopen periode geïnformeerd en zij maakten hun keuze. Het systeem is in januari 2020 ingegaan. Begin 2020 bleek dat onze inschattingen na de onderzoeken niet overeen kwamen met de keuzes die u maakte. Ca. 1.000 huishoudens in plaats van de geschatte 5.500 behielden hun grijze container tegen betaling van de meerkosten. U gaat dus massaal zelf uw afval wegbrengen. Een mooie keuze die past bij ons duurzaamheidsbeleid omdat dit vaak leidt tot nog betere afvalscheiding. Ook zijn er onverwachte ontwikkelingen in de GFT- en mondiale papiermarkt die de opbrengsten hieruit tot nagenoeg nul terugbrengen. Samen heeft dit tot gevolg dat opnieuw een fors tekort op de afvalstoffenheffing (ca 1,1 miljoen euro) ontstaat en wederom een zoektocht nodig is naar een kostendekkende afvalinzameling in Bronckhorst. Er komt onder meer een onderzoek naar de reden dat onze verwachtingen zo afweken van uw keuzes. We bekijken of we samen met onze afvalinzamelaar aanpassingen kunnen doen aan de service die we bieden. Denk aan het stoppen met de luierinzameling of het minder inzamelen van de BEST-tas. Verder wordt het huidige grondstoffenbeleid (looptijd 2017-2020), waarin we inwoners stimuleren zo min mogelijk restafval aan te bieden onder de loep genomen. Ons uitgangspunt is een duurzaam afvalbeleid dat kostendekkend is. De ontwikkelingen die we nu zien, zullen gevolgen hebben voor onze inwoners. Dat is vervelend. Voor 2020 blijft de afvalstoffenheffing echter zoals die is vastgesteld.